۰۶ مرداد ۱۴۰۳

مقدمه

آزمایش آزمایشگاهی (Laboratory Test) روشی است که در آن یک ارائه‌دهنده مراقبت‌های بهداشتی (نمونه گیر) نمونه‌ای از خون، ادرار، سایر مایعات بدن یا بافت بدن می‌گیرد تا اطلاعاتی در مورد سلامتی به دست آورد. آزمایشات اغلب برای کمک به تشخیص یا غربالگری یک بیماری یا شرایط خاص استفاده می شود. غربالگری به تشخیص بیماری ها قبل از بروز علائم کمک می کند. سایر آزمایش‌ها برای نظارت بر بیماری یا بررسی مؤثر بودن درمان استفاده می‌شوند. همچنین ممکن است آزمایش‌های آزمایشگاهی برای ارائه اطلاعات عمومی‌تر در مورد اندام‌ها و سیستم‌های بدن انجام شود.

برای هر نوع آزمایش ممکن است شرایط نمونه برداری خاصی وجود داشته باشد که رعایت موارد زیر ضروری است:

• پیروی از تمام دستورالعمل هایی که توسط ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی به شما داده شده است.
• اگر دقیقاً از این دستورالعمل ها پیروی نکردید، به ارائه دهنده یا متخصص آزمایشگاه خود بگویید. مهم این است که صادق باشیم.
• حتی یک تغییر جزئی در دستورالعمل ها می تواند تأثیر زیادی بر نتایج شما داشته باشد. به عنوان مثال، برخی داروها سطح قند خون را افزایش یا کاهش می دهند. نزدیک کردن آنها به آزمایش قند خون می تواند نتایج شما را تحت تأثیر قرار دهد.
• به ارائه دهنده خود در مورد هر دارو، ویتامین یا مکملی که مصرف می کنید بگویید.
• انجام این مراحل می تواند اطمینان حاصل کند که نتایج شما دقیق و قابل اعتماد خواهد بود.

 

اقدامات لازم برای آمادگی قبل از آزمایش شامل چه مواردی می شود؟

برای بسیاری از تست‌های آزمایشگاهی، نیازی به انجام کاری جز پاسخ دادن به سوالات ارائه‌دهنده و/یا متخصص آزمایشگاه خود ندارید. اما برای برخی دیگر، ممکن است لازم باشد قبل از آزمایش آماده سازی خاصی انجام دهید.

یکی از رایج‌ترین آماده‌سازی‌های آزمایش آزمایشگاهی ناشتا است. ناشتا به این معنی است که تا چند ساعت یا یک شب قبل از آزمایش نباید چیزی به جز آب بخورید یا بنوشید. این کار به این دلیل انجام می شود که مواد مغذی و مواد موجود در غذا در جریان خون جذب می شوند. این می تواند بر نتایج آزمایش خون خاصی تأثیر بگذارد. مدت زمان ناشتایی می تواند متفاوت باشد. بنابراین اگر نیاز به ناشتایی دارید، مطمئن شوید که از پزشک خود بپرسید که چه مدت باید این کار را انجام دهید.

سایر آماده سازی های رایج قبل آزمایش عبارتند از:

• اجتناب از غذاها و نوشیدنی های خاص مانند گوشت های پخته، چای گیاهی یا الکل
• اطمینان حاصل کنید که روز قبل از آزمایش پرخوری نکنید
• سیگار نکشیدن
• اجتناب از رفتارهای خاص مانند ورزش شدید یا فعالیت جنسی
• اجتناب از برخی داروها و/یا مکمل ها. حتماً با ارائه دهنده خود در مورد آنچه در حال حاضر مصرف می کنید، از جمله داروهای بدون نسخه، ویتامین ها و مکمل ها صحبت کنید.
• برای برخی از آزمایش‌های خون، ممکن است از شما خواسته شود که آب بیشتری بنوشید تا مایع بیشتری در رگ‌هایتان باقی بماند. همچنین ممکن است از شما خواسته شود 15 تا 20 دقیقه قبل از انجام برخی آزمایشات ادرار آب بنوشید.

 

چه نوع تست های آزمایشگاهی به آمادگی خاصی نیاز دارند؟

برخی از رایج ترین آزمایشات آزمایشگاهی که نیاز به ناشتا بودن دارند عبارتند از:

• آزمایش گلوکز خون  8 تا 10 ساعت
• تست سطح کلسترول 10 تا 12 ساعت
• تست تری گلیسیرید  10 تا 12 ساعت
• تست آهن و فسفر   10 تا 12 ساعت
• تست کلسی تونین  8 تا 10 ساعت
• تست های کبدی  4 تا 6 ساعت
• تست های هورمونی  4 تا 6 ساعت

 

تعریف ناشتا بودن :

منظور از ناشتا بودن این است که هر غذایی که معمولاً در شب قبل مصرف می کرده اید، بخورید و پس از آن از خوردن هر گونه ماده غذایی پرهیز کنید. برای برخی آزمایشات خوردن آب در شب قبل از آزمایش به مقدار رفع تشنگی مانعی ندارد، اما به هنگام صبح از خوردن و آشامیدن کاملاً خودداری کنید.

 

برخی از متداول ترین آزمایشات آزمایشگاهی که نیاز به آماده سازی های خاص دیگری دارند عبارتند از:

• آزمایش کراتینین، که ممکن است نیاز به ناشتا بودن یا اجتناب از گوشت های پخته داشته باشد
• تست کورتیزول. برای این آزمایش، ممکن است لازم باشد قبل از گرفتن نمونه، کمی استراحت کنید. همچنین ممکن است مجبور شوید برای مدت معینی قبل از آزمایش از خوردن، نوشیدن یا مسواک زدن خودداری کنید.
• آزمایش خون مخفی مدفوع. برای انجام این آزمایش، ممکن است لازم باشد از برخی غذاها یا داروها اجتناب کنید.
• تست HIAA-5. برای این آزمایش، ممکن است از شما خواسته شود که از انواع غذاهای خاص خودداری کنید. اینها شامل آووکادو، موز، آناناس، گردو و بادمجان هستند.

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش قند دو ساعته (2hpp)

1. غیر از آزمایش قند دو ساعته ابتدا یک نمونه قند ناشتا نیز از شما گرفته می شود.
2. برای آزمایش 10-8 ساعت ناشتایی لازم است. (حداکثر 16 ساعت)
3. بهتر است شروع آزمایش (گرفتن نمونه ناشتا) قبل از ساعت 10 صبح باشد.
4. چنانچه دارویی مصرف می کنید پرسنل آزمایشگاه را در جریان بگذارید. ضمناً داروهای تجویزی توسط پزشک را طبق معمول مصرف نمائید. (مگر اینکه پزشک معالج یا آزمایشگاه از شما بخواهند آنرا قطع کنید).
5. روش نمونه گیری برای آزمایش:
   ابتدا یک نمونه قند ناشتایی از شما گرفته می شود. پس از نمونه گیری قند ناشتا یک وعده صبحانه معمول و کامل (حداقل شامل 100 گرم کربوهیدرات باشد) میل نمائید. {ترکیب صبحانه شما می تواند شامل مقداری کره، پنیر، شیر، نان و … } باشد.
   تبصره 1: از مصرف شکلات، شیرینی جات و مواد فوق العاده شیرین خودداری نمائید.
    پس از خوردن اولین لقمه صبحانه ساعت را یادداشت نمائید.
   مدت زمان میل نمودن صبحانه نباید بیش از 20 دقیقه طول بکشد.
    دو ساعت پس از شروع صبحانه جهت نمونه گیری مجدد در آزمایشگاه حضور داشته باشید.
   تبصره 2: در صورتیکه لزوماً دارویی مصرف می نمائید پس از اینکه نمونه قند ناشتا از شما گرفته شد داروی خود را طبق دستور پزشک مصرف نموده و بعد از 30-15 دقیقه (طبق نظر پزشک) صبحانه میل نموده و دو ساعت پس از شروع صبحانه جهت نمونه گیری مجدد به آزمایشگاه مراجعه نمائید.
6. در طول مدت دو ساعت فاصله تا نمونه گیری بدن شما باید در حال استراحت باشد.
7. در طی دو ساعت هیچگونه ماده غذایی نمی بایستی مصرف نمائید.
8. کشیدن سیگار در زمان ناشتایی ممنوع است.
9. بهتر است صبحانه را در آزمایشگاه میل نمائید.
10.  آزمایش قند ناشتا و دو ساعته شما باید در یک روز انجام شود.

 

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش قند دو مرحله ای بارداری (GCT)

1. 1. ناشتا بودن برای این آزمایش ضروری نیست ولی باید از آخرین وعده غذایی حداقل 2 ساعت گذشته باشد.
   2. شربت قندی که به شما داده می شود حاوی gr50 گلوکز است لطفاً آنرا در 5 دقیقه میل کنید.
   3. وقتی شربت را کامل میل کردید ساعت را نگاه کرده و به پرسنل نمونه گیری اطلاع دهید.
   4. بعد از میل نمودن شربت تا زمان نمونه گیری از خوردن، سیگار کشیدن، آشامیدن و ورزش کردن خودداری کنید.
   5. نمونه گیری این آزمایش حداقل 90 دقیقه وقت لازم دارد.
   6. لطفا لیست داروهای مصرفی خود را در اختیار مسئول نمونه گیری قرار دهید.

 

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش دیابت بارداری چند مرحله ای (GTT)

1. 1. لطفا توجه داشته باشید که برای نمونه گیری حداقل 3 تا 4 ساعت باید در آزمایشگاه حضور داشته باشید و توصیه شده است که نمونه گیری بین ساعات 7 تا 9 صبح شروع شود.
   2. صبح روز نمونه گیری 12 ساعت ناشتا باشید و مواد غذایی مصرف نکنید و به میزان لازم آب بنوشید.
   3. 4 تا 8 ساعت قبل از نمونه گیری از انجام فعالیت خودداری کنید.
   4. از استعمال دخانیات و مصرف قهوه و الکل از 36 ساعت قبل از نمونه گیری خودداری کنید.
   5. در مورد مصرف دارو و یا تزریق انسولین صبح روز آزمایش و طی 2 ساعت انجام آزمایش با پزشک معالج هماهنگ کنید (برای ادامه مصرف یا قطع مصرف دیگر داروهای خود با پزشک معالج مشورت نمایید.)
   6. شربت قندی که همکاران بخش نمونه گیری به شما می دهند را در مدت 5 دقیقه بنوشید و بلافاصله به فرد نمونه گیر اطلاع دهید.
   7. تا زمانیکه نمونه گیری شما تمام نشده هیچ غذایی میل نکنید.
   8. در طول زمان نمونه گیری ورزش نکنید و از استعمال دخانیات پرهیز کنید.
   9. چنانچه شربت گلوکز خورده شده را استفراغ کردید حتما به مسئول نمونه گیری اطلاع دهید.
   10.  بعد از میل کردن شربت ممکن است دچار حالات سرگیجه، لرزش، دلواپسی، عرق کردن و ضعف شدید شوید که این حالات گذرا هستند ولی چنانچه این حالات به طول انجامید حتماً مسئول نمونه گیری را مطلع سازید.
   11.  لطفا لیست داروهای مصرفی خود را در اختیار مسئول نمونه گیری قرار دهید

 

• شرایط نمونه گیری آزمایش کشت عفونت ادرار (U/A,U/C)

1. بهترين نمونه براي آزمايش ادرار نمونه ادرار اول صبح مي باشد كه حداقل هشت ساعت در مثانه مانده و تغليظ شده باشد.
2. پيش از انجام آزمايش از نوشيدن مقادير زياد آب و ساير مايعات اجتناب نمائيد.
3. در موارد آزمايش كشت ادرار حداقل از سه روز قبل نمي بايست آنتي بيوتيك مصرف شده باشد.
4. دستهاي خود را ابتدا به دقت با آب و صابون شسته و با دستمال كاغذي خشك نمائيد.
5. ناحيه ادراري تناسلي خود را با آب و صابون شستشو داده و سپس اطراف مقعد و دستگاه ادراري تناسلي خود را بدقت از جلو به عقب آبكشي و كاملاً خشك نمائيد. (به گونه ايكه اثري از مايع صابون و آب باقي نماند).
6. در ظرف ادرار را با احتياط باز كنيد. توجه داشته باشيد كه دستان شما نبايد با سطح داخلي ظرف يا در آن تماس پيدا كند.
7. مختصري از اول ادرار خود را داخل توالت تخليه نمائيد.
8. بدون تماس ناحيه ادراري تناسلي به داخل ظرف بقيه ادرار خود را در ظرف بريزيد. (تقريباً نصف ظرف پرشود).
9. درب ظرف نمونه گيري را بلافاصله محكم بسته و تحويل آزمايشگاه دهيد.
10.  در صورتيكه نمونه ادرار در منزل تهيه مي شود آنرا با رعايت اصول ايمني و بهداشتي در اسرع وقت به آزمايشگاه انتقال دهيد و در صورت هرگونه تاخير در انتقال (بويژه در فصول گرم سال) آنرا كوتاه مدت (حداكثر 3-2 ساعت) در جاي خنك قرار دهيد.

 

راهنمای نمونه‌گیری ادرار در نوزادان

1. جهت انجام صحیح نمونه‌گیری ادرار در نوزادان و جلوگیری از تکرار نمونه‌گیری توجه شما را به نکات زیر جلب می‌نمائیم.
2.  مشخصات ثبت شده برروی برچسب نمونه را کنترل نمائید تا صحیح باشد.
3.  نمونه‌گیری ادرار در نوزادان توسط کیسه ادرار استریل صورت می‌گیرد برای استفاده بهتراز کیسه ادرارابتدا محل ادرار نوزاد را (ناحیه تناسلی) با آب ولرم و صابون (مخصوص نوزادان) شستشو  می دهند به گونه ای که هیچ روغن، پودر بچه و صابون‌های حاوی لوسیون روی پوست محل شسته شده باقی نماند. بهتر است خشک شدن محل شستشو در دمای آزاد صورت گیرد و از حوله، دستمال و مانند آن استفاده نشود.
4.  در مورد نوزاد پسر شستن آلت تناسلی و اطراف آن کافی است ولی در مورد نوزادان دختر بهتر است ناحیه تناسلی و اطراف آن  تا مقعد شستشو داده شود. جهت وصل کردن کیسه ادرار استریل برای نوزاد پسر، لایه محافظ روی کیسه ادرار جدا شده و آلت تناسلی درون سوراخ کیسه قرار گیرد و محل چسب دار به اطراف محل آلت تناسلی چسبانده شود و برای نوزاد دختر لایه محافظ کیسه را جدا کرده و از قسمت تحتانی روی و اطراف ناحیه تناسلی را  بکشید تا چین‌های پوست باز شده و کیسه به دقت در اطراف این چین‌ها چسبیده شود، دقت فرمایید تا کیسه در تمام قسمت‌ها چسبیده شود.
5.  پس از جمع آوری ادرار در کیسه، بلافاصله درون ظرف استریل(برای کشت ادرار) و یا ظرف یراستریل(برای سایر آزمایش‌ها) قرار دهید و حداکثر تا 2 ساعت به آزمایشگاه منتقل نمائید و درغیر اینصورت حداکثر تا 12 ساعت در دمای یخچال (◦c8-2) نگهداری نمائید.
6. اگر ازآنتی بیوتیک، پماد، کرم یا داروی خاصی استفاده می‌کنید قبل از نمونه‌گیری آزمایشگاه را مطلع سازید.
7. جهت انجام کشت های میکربی ازجمله کشت ادرار می بایست حداقل یک هفته از آخرین مصرف داروی آنتی بیوتیک گذشته باشد مگر درمواردی که بااطلاع پزشک معالج بیمار می باشد.

 

راهنماي نمونه‌گيري جهت كشت ادرار در خانم‌ها

لطفاً قبل از انجام نمونه‌گیری موارد زیر را مطالعه فرمائید:

1. مشخصات ثبت شده برروی برچسب نمونه را کنترل نمائید تا صحیح باشد.
2. نمونه ادرار را فقط در ظرف یکبار مصرف و استریل که آزمایشگاه در اختیارتان قرار می‌دهد جمع‌آوری نمائید.
3. ابتدا دست خود را با آب وصابون شستشو دهید، پیشابراه خود را با آب گرم و صابون شستشو دهید در خانم‌ها شستشو می‌بایست از جلو به عقب یعنی از واژن به سمت مقعد باشد، کمی منتظر بمانید تا خشک شود. سپس قسمت اول ادرار خود را دور ریخته، وسط ادرار را حداقل 30 میلی لیتر (نصف ظرف ) درون ظرف بریزید، درب ظرف را بسته و در محل مخصوص در آزمایشگاه قرار دهید. توجه داشته باشید ظرف ادرار با پوست اطراف ناحیه تناسلی تماس پیدا نکند.
4. بهتر است ادرار اول صبح را جهت کشت ادرار جمع آوری کنید.
5. اگر ادرار را در خارج از آزمایشگاه تهیه کرده‌اید و نمی‌توانید نمونه رادر اسرع وقت به آزمایشگاه منتقل کنید نمونه را با درب بسته در یخچال (8-2 درجه سانتیگراد) نگهداری نموده و  حداکثر 12 ساعت بعد ازآن در اسرع وقت به آزمایشگاه منتقل نمائید.
6. اگر ازآنتی بیوتیک، پماد، کرم یا داروی خاصی استفاده می‌کنید قبل از نمونه‌گیری آزمایشگاه را مطلع سازید.
7. اگر طی دوهفته قبل، دارو مصرف نموده اید حتما در مورد داروهای مصرفی خود قبل از نمونه‌گیری با آزمایشگاه مشورت نمایید.

 

راهنماي نمونه گيري جهت كشت ادرار در آقایان

لطفاً قبل از انجام نمونه گیری موارد زیر را مطالعه فرمائید:

1. مشخصات ثبت شده برروی برچسب نمونه را کنترل نمائید تا صحیح باشد.
2. ابتدا دست خود را با آب و صابون شستشو دهید، قسمت خارجی دستگاه تناسلی را با آب بشوئید ودقت فرمائید به خوبی باآب فراوان این کار انجام شود.  کمی منتظر بمانید تاخشک شده سپس قسمت اول ادرارخود را دور ریخته، وسط ادرار را حداقل 30 میلی لیتر (نصف ظرف ) درون ظرف بریزید، درب ظرف را بسته و در محل مخصوص در آزمایشگاه قرار دهید. بهتر است ادرار اول صبح راجهت کشت ادرار جمع آوری کنید. توجه داشته باشید ظرف ادرار با پوست اطراف ناحیه تناسلی تماس پیدا نکند.
3.  اگر ادرار را خارج ازآزمایشگاه تهیه کردیدو نمی توانید نمونه رادر اسرع وقت به آزمایشگاه منتقل کنید نمونه را با درب بسته در یخچال (8-2 درجه سانتیگراد ) نگهداری نموده و بعد از آن در اسرع وقت به آزمایشگاه منتقل نمائید.
4.  اگر از آنتی بیوتیک، پماد، کرم یا داروی خاصی استفاده می کنید قبل از نمونه گیری آزمایشگاه را مطلع سازید.
5.  اگر طی دو هفته قبل، دارو مصرف نموده اید حتما درمورد داروهای مصرفی خود قبل از نمونه‌گیری با آزمایشگاه مشورت نمائید.

 

شرایط نمونه گیری آزمایش ادرار 24 ساعته

1. قبل از انجام آزمايش از مصرف زياد مايعات خودداري كنيد.
2. در صورتيكه از دارو مصرف مي كنيد به اطلاع آزمايشگاه برسانيد.
3. در هنگام عفونتهاي ادراري، برخي بيماريهاي حاد و بعد از جراحي اندازه گيري آلبومين از ارزش تشخيص كافي برخوردار نمي باشد لذا در اين موارد پزشك و آزمايشگاه را در جريان بگذاريد.
4. براي اين آزمايش ظرف مخصوصي از طرف آزمايشگاه در اختيار شما قرار داده مي شود كه بايد حتماً از اين ظرف استفاده نمائيد.
5. براي جمع آوري نمونه بدين ترتيب عمل كنيد.
   صبح اولين روز پس از بيدار شدن اولين ادرار صبحگاهي را دور بريزد و اين ساعت را به عنوان زمان شروع جمع آوري يادداشت نمائيد. (مثلاً ساعت 7 صبح)
   از اين ساعت به بعد تمامي ادرار دفع شده را به طور كامل در ظرف تحويلي از طرف آزمايشگاه بريزد.
   صبح روز بعد راس همان ساعت دفع ادرار در روز اول (7صبح) آخرين نمونه ادرار را به طور كامل در ظرف جمع آوري نمونه تخليه نمائيد .(آخرين نمونه تحت هيچ عنوان دور ريخته نشود).
6. در طي مدت جمع آوري ادرار 24 ساعت ظرف مربوطه در جاي خنك نگهداري شود.
7. ممكن است با توجه به آزمايشات درخواستي براي شما مواد مايع يا جامدي در ظرف تحويلي از طرف آزمايشگاه ريخته شود، توجه داشته باشيد كه تحت هيچ شرايطي نبايد اين مواد را خالي كنيد. ضمناً از تماس با اين مواد و بو كردن آنها اجتناب كرده و آنرا دور از دسترس كودكان قرار دهيد.
8. توصيه مي شود نمونه ادرار خود را به خصوص در صورتيكه حاوي مواد نگهدارنده باشد مستقيماً در ظرف نريزيد و پس از جمع آوري ادرار در ظرف استريلي ديگر آنرا درون ظرف اصلي بريزيد.
9. پس از پايان جمع آوري نمونه آنرا در اسرع وقت به آزمايشگاه تحويل دهيد.

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش مدفوع (S/E)

 

1. 1. يك هفته قبل از انجام آزمايش از مصرف ملين ها، آنتي اسيد، بيسموت، برخي از آنتي بيوتيكها مثل تتراسايكلين،‌ داروهاي راديوگرافي مثل باريم و روغن معدني اجتناب كنيد و در صورت استفاده از هر نوع داروي ديگر آزمايشگاه را در جريان قرار دهيد.
   2. براي اين آزمايش نياز به ناشتا بودن نداريد.
   3. نمونه را مستقيماً در ظرفي كه ازطرف آزمايشگاه در اختيار شما قرارداده مي شود حداقل 5 گرم (به اندازه يك نخود يا بند انگشت) بريزيد و در آنرا محكم ببنديد. (براي مدفوع آبكي 5 ميلي ليتر).
   4. سعي كنيد از بخش بلغمي و خوني مدفوع نيز در ظرف ريخته شود.
   5. در صورت مشاهده كرم يا ساير موارد مشكوك موضع را به آزمايشگاه اطلاع دهيد.
   6. نمونه نبايد با آب و ادرار مخلوط شود.
   7. در خصوص نوزادان و كودكان مي توانيد نمونه را به كمك چوب مخصوص (آبسلانگ) كه توسط آزمايشگاه در اختيار شما قرار مي گيرد از پوشك نوزاد برداشته در ظرف مخصوص قرار دهيد.
   8. ممكن است بنا به درخواست پزشك معالج اين آزمايش در سه روز مختلف انجام شود در اينصورت هر نمونه همان روز به آزمايشگاه تحويل داده شود و به هيچ عنوان دو يا چند نمونه در يك روز گرفته نشود.
   9. پس از گرفتن نمونه آنرا در اسرع وقت به آزمايشگاه برسانيد و در صورتيكه به هر علتي تاخيري در ارسال نمونه داشتيد ظرف حاوي نمونه را كوتاه مدت در كيسه فريزر قرار داده و در دماي 8-2 درجه سانتي گراد قرار دهيد.
      *در مورادي كه پزشك مشكوك به اسهال خوني است يا ظاهر مدفوع به صورت مايع مي باشد هيچ گونه تاخيري در ارسال نمونه به آزمايشگاه نبايد صورت گيرد.
   10.  در صورتيكه برچسب روي ظرف نمونه مخدوش شده يا خوانا نمي باشد هنگام آوردن نمونه آزمايشگاه را در جريان بگذاريد.

 

شرایط نمونه گیری آزمایش خون مخفی در مدفوع (OB)

1. 48 تا 72 ساعت پيش از انجام آزمايش و در طي دوره آزمايش از مصرف مواد غذايي ذيل خودداري نمائيد:
   انواع گوشت قرمز(دل و جگر) و سفيد (مرغ و ماكيان)، ماهي، سبزيجات خام، شلغم، تربچه، ترب، خيار، موز، چغندر، كلم، انگور، قارچ، سيب، گلابي، خربزه، طالبي، گرمك، هندوانه، پرتغال.
2. 48 ساعت پيش از انجام آزمايش (ترجيحاً 5 روز) مصرف مواد و داروهاي ذيل را قطع كنيد:
   (در صورت لزوم مي توانيد با پزشك خود مشورت كنيد). قرصها، كپسولها و شربتهاي حاوي آهن، فرفوليك، كپسول هماتينيك، فيفول، ايندومتاسين، آسپرين، ديكلوفناك، بروفن و تركيبات مشابه آن ، كورتونها، ويتامين C ، آنتي اسيدها، كلشي سين، تركيبات يد دار، ديورتيك تيازيدي و الكل.
3. در صورتيكه هنگام مسواك زدن يا استفاده از نخ دندان لثه شما دچار خونريزي مي گردد 48 ساعت قبل از انجام آزمايش از مسواك زدن و استفاده از نخ دندان خودداري كنيد .
4. نمونه خانمها در هنگام عادت ماهيانه و تا سه روز پس از آن براي اين آزمايش مناسب نيست.
5. اگر دچار شقاق مقعد ( فيشر ) و بواسير (هموروئيد) هستيد حتماً آزمايشگاه را در جريان قرار دهيد.
6. در صورتيكه اخيراً جراحي داشتيه ايد و يا دارو مصرف كرده و يا مصرف مي كنيد مورد را به اطلاع آزمايشگاه برسانيد.
7. نمونه را مستقيماً در ظرفي كه از طرف آزمايشگاه در اختيار شما قرار داده مي شود (حداقل به اندازه يك نخود يا يك بند انگشت) بريزيد و در آنرا محكم ببنديد. (براي مدفوع با قوام 5گرم و مدفوع آبكي 5 ميلي ليتر).
8. نمونه نمي بايستي با ادرار و آب به هيچ عنوان مخلوط گردد.
9. در خصوص نوزادان و كودكان مي توانيد نمونه را به كمك چوب مخصوص (آبسلانگ) كه توسط آزمايشگاه در اختيار شما قرار مي گيرد از پوشك نوزاد برداشته در ظرف مخصوص قرار دهيد.
10.  نمونه را در اسرع وقت به آزمايشگاه برسانيد و در صورتيكه به هر علتي تاخيري در ارسال نمونه داشتيد ظرف حاوي نمونه را كوتاه مدت در كيسه فريزر قرار داده و در دماي 8-2 درجه سانتي گراد قراردهيد.
11.  ممكن است بنا به درخواست پزشك معالج اين آزمايش در سه روز مختلف انجام شود كه در اينصورت نمي بايستي دو يا چند نمونه در يك روز گرفته شود.
12.  در صورتيكه برچسب روي ظرف نمونه مخدوش شده و يا خوانا نمي باشد هنگام آوردن نمونه آزمايشگاه را در جريان بگذاريد.

 

 

شرایط نمونه گیری تست نوار اسکاچ مقعد (Scotch test)

1. 1. بيمار نبايد قبل از آزمايش استحمام كند.
   2. براي اين آزمايش 2-1 اسلايد كوچك شيشه اي (لام) در اختيار شما قرار مي گيرد.
   3. جهت نمونه گيري يك قطعه حدود 5 سانتي متري چسب نواري شفاف را جدا كرده و پس از باز كردن چين و چروكهاي پوستي اطراف مقعد چسب را محكم به ناحيه چسبانده فشار دهيد پس از حدود 30-20 ثانيه چسب را بلند كرده و آنرا روي لام شيشه اي كه آزمايشگاه به شما تحويل داده بچسبانيد و در اسرع وقت به آزمايشگاه تحويل دهيد.
   4. توجه داشته باشيد لامها را روي ميز آزمايشگاه رها نكرده و حتماً به مسئول مربوطه تحويل دهيد تا مشخصات بيمار روي آن ثبت شود و به بخش فني تحويل داده شود.

 

شرایط نمونه گیری آزمایش پرولاکتین (PRL)

1. زمان مناسب جهت نمونه گیری صبح و حداقل دوساعت بعد از بیدار شدن میباشد (8-10) صبح
2. عدم تماس جنسی حداقل 12 ساعت قبل از انجام آزمایش
3. عدم تحریک به هر شکل (معاینه-شیردادن-ماساژو…) حداقل 12 ساعت قبل از انجام آزمایش
4. استراحت قبل از نمونه گیری به مدت 30دقیقه در آزمایشگاه
5. عدم استفاده از برخی داروها ماننداستروژن – ضدافسردگی – خواب آورها – آمفتامین ها – داروهای فشار خون (متیل دوپا و…) – دارو های رفلاکس معده (سایمتیدین و…) طبق نظر پزشک معالج
6. عدم ورزش وفعالیت شدید بدنی حداقل 12 ساعت قبل از انجام آزمایش
7. ترجیحا پوشیدن لباس راحت و گشاد شب قبل از انجام آزمایش

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش هورمون رشد (GH)

1. 1. بیمار باید حداقل 12-10 ساعت ناشتا باشد (از جویدن آدامس و آشامیدن هر مایعی به غیر از آب خودداری کند) و 90 دقیقه قبل از انجام تست و طی کل مراحل تست در حالت آرامش باشد و محیط آزمایشگاه را ترک نکند. طی مدت آزمایش اجازه خوردن هیچ چیزی (به غیر از آشامیدن آب) ندارید.
   2.  اگر زمینه آلرژیک دارید، حتمأ باید پزشک و آزمایشگاه را در جریان قرار دهید.
      چگونگی مراحل تست
   3. بهتر است بین ساعت 6 تا 8 صبح یک نمونه ناشتا از بیمار برای اندازه گیری میزان پایه هورمون رشد گرفته شود. سپس یک فرص کلونیدین (با دوز 0.15 mg/m2در حدود 200 میکروگرم) به بیمار داده با یک لیوان آب بیاشامد و پس از نوشیدن آن زمان را یادداشت کرده و سپس 30، 60، 90 و 120 دقیقه بعد از بیمار خونگیری شود. سپس روی تمام نمونه ها آزمایش GH و قند خون انجام  می شود.
   4. از آنجائیکه کلونیدین باعث افت فشار خون، سرگیجه (dizziness) و خواب آلودگی (drowsy)  می شود و معمولأ بعد از یک ساعت به حد نرمال خودش می رسد. گاهی اوقات بچه ها تا پایان روز احساس عدم تعادل داشته باشند. بنابرای از ورزش کردن و رانندگی تا پایان آنروز خودداری کرده. کاهش فشار خون در بیماران مبتلا به کم کاری آدنوهیپوفیز بیشتر از افراد نرمال است. کلونیدین باعث افزایش جزیی قند خون در افراد نرمال و کاهش جزیی قند خون در افراد مبتلا به کم کاری آدنوهیپوفیز می شود.

 

شرایط نمونه گیری آزمایش کورتیزول

1. 1. چون بیشترین مقدار این هورمون مربوط به ساعت 8 صبح می باشد و کمترین مقدار این هورمون مربوط به ساعت 4 عصر می باشد بنابراین جهت استاندارد سازی نتایج باید نمونه گیری در همین ساعت ها به عمل آید، مگر آنکه پزشک معالج دستور دیگری داده باشد.
   2. مصرف کافئین (موجود درقهوه) در عرض 3 ساعت می تواند غلظت کورتیزول را تا 50% افزایش دهد.
   3. بیمار قبل از انجام آزمایش باید کمترین استرس و هیجان را داشته باشد.
   4. بیمار می بایست ساعت 7.5 صبح یعنی حداقل نیم ساعت قبل از نمونه گیری در آزمایشگاه حضور یابد و پس از نیم ساعت استراحت راس ساعت 8 صبح خونگیری شود.
   5. هرگونه علایم تنش جسمی (مانند عفونت یا بیماری حاد) یا روحی در بیمار باید به اطلاع پزشک برسد.

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش بارداری (NIPT)

1. آزمایش از هفته دهم بارداری به بعد قابل انجام است.
2. بهتر است قبل از آزمایش آب و غذا به میزان کافی میل شود و ناشتا نباشید.
3. مصرف داروهایی همانند آسپرین که باعث رقت خون می شوند می تواند سبب اختلال در آزمایش شود، از این رو بهتر است از 2 روز قبل از آزمایش اینگونه دارو ها مصرف نشوند.
4.  برای آزمایش تنها 10 سی سی از مادر در لوله های streck خون گرفته خواهد شد.
5. مدت زمان جوابدهی حدود 5 تا 10 روز می باشد.

 

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش کشت خلط ریه (Sputum)

1. 1. نمونه صبح گاهی مناسب تر است.
   2. بهتر است بیمار ناشتا باشد لازم است قبل از گرفتن خلط دهان چندبار با آب معمولی شسته شود. درب ظرف را باز کرده نفس عمیقی را از راه بینی کشیده و برای لحظه ای نفس خود را در سینه حبس کنید و با سرفه عمیق خلط خود را داخل ظرف مربوطه تخلیه نمایید سعی شود خلط با آب دهان مخلوط نگردد و یا آب دهان به جای خلط داده نشود.
   3.  در صورتیکه نتوانید با سرفه کردن برای انجام آزمایش نمونه خلط بدهید سر را روی بخار آب گرفته استنشاق نموده یا با آب نمک رقیق غرغره نمایید تا خلط بیاید.
   4. چنانچه نمونه گیری در منزل انجام می شود نمونه را پس از جمع آوری در یخچال قرار دهید و کمتر از یک ساعت به آزمایشگاه برسانید.
   5. در مورد نمونه های چند نوبته هرروز یک نوبت انجام شود.

 

شرایط نمونه گیری آزمایش سل (PPD)

نکته: برای افرادی که در گذشته نتیجه آزمایش توبرکولین آنها مثبت شده نباید این آزمایش را انجام داد.

1. محل تزریق توسط فردی که آزمایش را برای شما انجام می دهد با خودکار روی پوست شما مشخص می شود لطفاً در صورت پاک شدن یا کمرنگ شدن اثر خودکار آنرا مجدداً پررنگ نمایید تا در زمان خواندن آزمایش مشکلی ایجاد نشود.
2. نتیجه تست 72 ساعت بعد بایستی قرائت شود در این مدت از استحمام خودداری نمائید.
3. بعد از انجام تزریق ممکن است افزایش ضخامت و سفتی و هم چنین قرمزی پوست ناحیه تزریق رویت گردد لطفا نگران نشوید. این واکنش در صورت برخورد قبلی با باسیل سل یا انجام واکسیناسیون BCG مشاهده می شود.
4. اگر در گذشته یا اخیراً واکسن BCG زده اید زمان تزریق واکسن را به بخش نمونه گیری اطلاع دهید.
5. لطفاً در صورت احساس خارش در محل تزریق آنرا تحریک نکنید.
6. چنانچه به دلایلی بعد از 72 ساعت مراجعه به آزمایشگاه برای شما مقدور نمی باشد با پزشک خود تماس گرفته و اورا مطلع سازید.
7. محل تزریق آزمایش را به مدت 24 تا 72 ساعت نخارانید و آب نزنید.
8. حتی الامکان تا خواندن آزمایش به جای وضو گرفتن تیمم کنید.
9.  در صورت مبتلا بودن به بماریهای عفونی یا نقص ایمنی قبل از انجام تست مسئولین آزمایشگاه را مطلع سازید.

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش آنالیز اسپرم (SEMEN)

1. براي نمونه گيري بايد حداقل 2 روز و حداكثر 5 روز نزديكي يا انزال نداشته باشيد يعني نمونه بايد در روز سوم تا پنجم پس از آخرين انزال (ترجيحاً سه روزپس از آخرين انزال) تهيه شود.
2.  به لحاظ علمي و پزشكي براي آزمايش اسپرموگرام نمونه بايد از طريق خود تحريكي تهيه شود و نمونه اي كه بعد از نزديكي گرفته شود مناسب نيست.
3. نمونه موجود در كاندوم براي آزمايش مناسب نمي باشد.
4. نمونه بهتر است در آزمايشگاه تهيه شود ولي چنانچه مجبور به تهيه نمونه در خارج از آزمايشگاه مي باشيد نمونه بايد در اسرع وقت (كمتر از 30 دقيقه) به آزمايشگاه آورده شود.
5. در صورتيكه نمونه در خارج آزمايشگاه تهيه مي شود در هنگام انتقال به آزمايشگاه ظرف نمونه بايد در دمايي حدود دماي بدن (37 درجه سانتي گراد) قرار گيرد. براي اين منظور بهتر است نمونه در مجاورت بدن قرار گيرد. رعايت اين مورد به ويژه در فصول سرد سال بسيار مهم است.
6. نمونه را صرفاً در ظرفيكه از طرف آزمايشگاه در اختيار شما قرار داده مي شود جمع آوري كنيد.
7. مصرف نوشيدني هاي الكلي چند روز قبل از انجام آزمايش جواب آزمايش را تحت تاثيرقرار مي دهد.
8. اگر در خلال سه روز قبل از انجام آزمايش دچار بيماري عفوني و تب شده ايد از دادن نمونه پرهيز كنيد.
9. از آنجا كه حجم نمونه براي پزشك ارزش تشخيصي دارد لطفاً تمام نمونه را در داخل ظرف تحويلي بريزيد.
10.  قبل از گرفتن نمونه بهتر است ظرف نمونه گيري چند دقيقه با دست گرم شود تا به حدود دماي بدن برسد
    لازم است قبل از گرفتن نمونه ادرار خود را تخليه نمائيد و پس از شستشوي دستها و آلت تناسلي (شستشو صرفاً با آب انجام شود) اقدام به گرفتن نمونه نمائيد.
11.  از آنجا كه آزمايشات مربوط به نمونه اسپرم مي بايستي بلافاصله آغاز شود لطفاً به محض آوردن آنرا به پذيرش آزمايشگاه تحويل دهيد و از قرار دادن آن در محل نگهداري نمونه هاي ادرار و مدفوع بپرهيزيد.
12.  انجام اين آزمايش تا دو ماه بعد از وازكتومي (بستن لوله) فاقد ارزش مي باشد

 

 

شرایط نمونه گیری آزمایش قارچ پوستی، مو و ناخن (FUNGI)

1. 1. حداقل 48 ساعت قبل از انجام آزمایش (نمونه‌گیری) شستشوی پوست،مو و ناخن انجام نشده باشد.
   2. حداقل 5 روز قبل از انجام آزمایش از داروی ضد قارچ به شکلی کرم، پماد، لوسیون و قرص استفاده نگردد (مگر مطابق تجویز پزشک).
   3. از چند روز قبل از نمونه گیری ناخن، لاک ناخن استفاده نگردد.
   4. از کرم چرب یا نرم کننده حداقل 24‌ساعت قبل از انجام نمونه‌گیری استفاده نشود.